Sean Penn - Into the WildVervolg op een bespreking van Into the Wild van Sean Penn

Ik heb er geen spijt van dat ik de filmkeuze van Willem Jan Otten heb gevolgd en Into the Wild heb bekeken. Meestal zakt zo’n film langzaam in stille vergetelheid weg, maar de afgelopen weken heb ik regelmatig teruggedacht aan deze film.

Ooit schijn ik op deze plek een citaat van Rosenstock-Huessy te hebben gebezigd: “Ouders houden meestal meer van hun kinderen dan andersom en dat is maar gelukkig ook”. Ik had naar aanleiding van Into he Wild een discussie over deze stelling en ik heb daar veel van geleerd. Want ja, de relatie tussen Chris en zijn ouders is in deze film op z’n zachtst gezegd nogal problematisch. Tegen het einde van de film wordt duidelijk dat Chris’ ouders veel pijn hebben na zijn verdwijning. Maar eerder in de film wordt uit de voice over van zijn zus ook duidelijk dat hun ouders hen nogal hebben bedrogen om daarmee hun verleden mooier te kleuren dan de werkelijkheid destijds was.

Jezus vat de wet samen in een citaat uit het Oude Testament: “Heb uw naaste lief als uzelf”. Eigenwaarde en liefde voor jezelf zijn – zo interpreteer ik dat altijd maar – een voorwaarde om anderen lief te kunnen hebben. Met andere woorden: onvoorwaardelijke liefde (ik hoop echt dat dat het karakter van mijn liefde voor m’n kinderen blijkt te zijn, als ze later terugkijken op hun eerste zeg maar twintig jaar) kan niet zonder eigenliefde. Problematisch wordt het pas als kinderen hun eigen weg kiezen (die vaak op micro- of macroniveau afwijkt van wat hun ouders hadden uitgestippeld) en hun ouders daarvan pijn ervaren. Dan dreigen pijn, eigenliefde en de onvoorwaardelijke liefde voor hun kind door elkaar heen te gaan lopen en kan het zomaar gebeuren dat ouders hun kinderen voorwaardelijk blijken lief te hebben. En op dat moment is het maar gelukkig dat kinderen zich daaraan durven te ontworstelen en hun eigen weg blijven kiezen. Vaak komt het allemaal goed en blijkt de voorwaardelijke liefde slechts van tijdelijke aard.

Lees verder »

Dit bericht werd op 2 oktober 2009 geschreven door Karel J. van der Lelij
Onderwerpen: , ,
Categorieën: Film

Sean Penn - Into the WildIk bekeek deze film naar aanleiding van een essay van Willem Jan Otten

Penn is blijkbaar niet alleen een goede acteur, maar ook een sterke regisseur. Met deze film heeft hij wat mij betreft een ongelooflijk krachtige film afgeleverd.

De film is gebaseerd op dagboeknotities die na de dood van Chris McCandless zijn gevonden. Chris is gevlucht uit de maakbare samenleving van zijn ouders die niet meer dan een dikke laag vernis blijkt te zijn, waaronder zich leugenachtigheid en hypocrisie verbergen. Te veel blijkt niet te zijn wat het is. Otten noemt dat in zijn essay de schijnbare maakbaarheid van de samenleving; in dit geval de uiterlijke maakbaarheid in de context van een gezin met vader, moeder, zoon en dochter.

Chris leek zich te conformeren aan die maakbare wereld, studeerde netjes in vier jaar af en had zich op kunnen maken voor een succesvol vervolg aan Harvard. Maar een paar dagen na zijn afstuderen begrijpen we waarom hij van zijn ouders geen nieuwe auto wil hebben. Dan staat hij aan de rand van de wildernis de kentekenplaten van zijn oude Datsun te schroeven, verbrandt hij zijn laatste dollars en trekt hij de wijde wereld; alle overgebleven bezittingen draagt hij back-packend op zijn rug. Samen met Chris trekken we met een kano, lopend, illegaal met een goederentrein of liftend met de auto door Amerika. Kolkend over de Colorado volgen we hem van Mexico naar zijn uiteindelijke doel: Alaska.

Lees verder »

Dit bericht werd op 26 september 2009 geschreven door Karel J. van der Lelij
Onderwerpen: , , , ,
Categorieën: Film

Sean Penn - Into the Wild - outtakeIn Trouw van afgelopen zaterdag 19 september 2009 staat in de bijlage Letter en Geest een essay van Willem Jan Otten dat wordt aangekondigd als “een maandelijks te verschijnen essay… over de verdwijnzucht van een dertienjarige” (over Laura dus).

Afgelopen zomer heeft Otten dan eindelijk Anna Karenina van Tolstoj gelezen. Gelukkig mag een gevierd schrijver ook eerlijk zijn, want als ik de publieke opinie mag geloven zou elke zichzelf respecterende Nederlander toch tenminste dat boek gelezen moeten hebben. Otten doet daar niet moeilijk over. Ik was er net zo trots op dat ik me ooit door dat prachtige boek heen heb geploegd.

Ondertussen vergelijkt Otten de ‘zeilvlucht’ van Laura met de vlucht van Anna. De vlucht van Anna was destijds gedoemd om zich binnen de sociale context van toen te ontplooien. Wijdere horizonten waren er toen nog niet, zegt Otten. Hij gaat er hierbij impliciet vanuit dat een schrijver als geen ander in staat zou zijn om zijn tijdgenoten te verstaan. Hoewel dat een waarneming is die ik deel (daarom lees ik nou juist weinig ‘oude’ schrijvers, maar vooral hedendaagse denkers), is de analyse van Otten mijns inziens wat oppervlakkig. Hoe bijvoorbeeld om te gaan met de trektochten van Columbus en James Cook (zoals beschreven in het prachtige De Thuiskomst van Anna Enquist)? De horizonten waren er blijkbaar wel. Waren ze aan het einde van de 19de eeuw misschien wat ingeperkt, zoals dat gaat in de golfbewegingen in de geschiedenis?

Lees verder »

Dit bericht werd op 23 september 2009 geschreven door Karel J. van der Lelij
Onderwerpen: , , , ,
Categorieën: Verhalen

https://lelij.com leeft op WordPress , het thema Adventure van Eric Schwarz en Mailchimp

https://lelij.com – Een blog van Karel J. van der Lelij

Altijd kritisch en betrokken